Zapomniane maszyny polskiej informatyki: historie z drugiego planu

Okres intensywnego rozwoju polskiej elektroniki komputerowej zaowocował wieloma odmiennymi konstrukcjami. Część z nich zdobyła szeroką rozpoznawalność dzięki oryginalnym rozwiązaniom technicznym, głośnym nazwiskom konstruktorów, wysokim nakładom finansowym oraz skali wsparcia ze strony państwa. Warto jednak zauważyć, że ta popularność nie zawsze szła w parze z faktycznymi zasługami danego projektu.

W tym samym czasie tworzono również liczne maszyny o charakterze prototypowym lub wytwarzane w nieco większej skali, które z różnych względów pozostały w cieniu bardziej medialnych konstrukcji. Właśnie im poświęcony jest artykuł Roberta Jaremczaka, opublikowany w najnowszym wydaniu magazynu Programista.

Co znajdziemy w artykule

Tekst prowadzi czytelnika przez szereg wątków związanych z rozwojem mniej znanych polskich konstrukcji komputerowych, począwszy od rozwiązań opartych na nietypowych systemach liczbowych, a skończywszy na schyłku ery minikomputerów 8-bitowych.

• UMC-1, czyli komputer w systemie minus-dwójkowym
• Od prototypów Politechniki Warszawskiej do produkcji w ELWRO
• Mikrooperacje i programowanie blisko sprzętu
• KAR-65: komputer do zadań specjalnych
• Dyrygent, Lokaje i system z podziałem czasu
• Asembler „C”, który nie był językiem C
• MOMIK 8b: minikomputer w cieniu K-202
• MERA 300 i przemysłowe życie MOMIK-a
• Koniec epoki 8-bitowych minikomputerów

Skąd pochodzi materiał

Artykuł ukazał się w magazynie Programista nr 123 (2/2026). Pełny spis treści tego wydania dostępny jest pod adresem https://programistamag.pl/programista-2-2026-123/.

Autorem tekstu jest Robert Jaremczak, programista i architekt komercyjnych aplikacji internetowych pisanych w Javie, a także programów desktopowych oraz wbudowanych tworzonych w C/C++, w tym rozwiązań powiązanych z techniką radiową. Jak podaje magazyn, jest on pasjonatem sprzętu retro oraz systemów działających w warunkach ograniczonych zasobów.