Librus: uwierzytelnianie dwuskładnikowe. Jak włączyć i zmienić telefon

Uwierzytelnianie dwuskładnikowe (2FA) w Librusie włączysz w przeglądarce, na swoim koncie w LIBRUS Synergia: w menu Ustawienia → Konfiguracja, w zakładce Parametry konta, kliknij Konfiguruj i połącz konto z bezpłatną aplikacją Librus Nauczyciel albo z kluczem sprzętowym lub passkeyem. Funkcja jest przeznaczona dla pracowników szkoły, a dyrektor lub administrator może ją uczynić obowiązkową. Przy zmianie telefonu trzeba wyłączyć stare powiązanie i zeskanować nowy kod QR, a jeśli starego telefonu już nie masz, ratunkiem są kody jednorazowe albo szkolny administrator.

Kroki opisujemy według oficjalnej pomocy Librusa i jej zrzutów ekranu (stan na październik 2026); nazwy przycisków mogą się z czasem zmienić.

Na czym polega uwierzytelnianie dwuskładnikowe w Synergii

Pierwszym składnikiem jest login i hasło do Synergii. Drugim jest dodatkowe potwierdzenie, że loguje się właściciel konta. Librus przewiduje trzy metody:

• aplikacja Librus Nauczyciel – przy logowaniu wskazujesz w niej symbol widoczny na ekranie logowania;
• klucz sprzętowy lub passkey – fizyczny klucz zgodny z FIDO2 albo klucz dostępu zapisany w komputerze lub telefonie;
• kody jednorazowe – dziesięć kodów zapasowych generowanych podczas konfiguracji, przeznaczonych na sytuacje awaryjne.

Kodów SMS ani wiadomości e-mail pomoc Librusa nie wymienia. Kto pozna Twoje hasło, nie zaloguje się nim na własnym urządzeniu bez drugiego składnika.

Dlaczego to chroni także uczniów

Z konta nauczyciela wystawia się oceny i pisze do rodziców, więc jego przejęcie uderza bezpośrednio w dzieci. W artykule dla szkół (zaktualizowanym 26 sierpnia 2026 r.) Librus wymienia skutki takich włamań: nieuprawnioną zmianę ocen, wag i zasad liczenia średnich oraz obraźliwe wiadomości wysyłane do rodziców w imieniu nauczyciela. Firma podkreśla, że problem dotyczy także małych szkół, a sprawcami mogą być nawet pojedynczy uczniowie.

Kogo dotyczy: nauczyciele, rodzice i uczniowie

Pomoc Librusa opisuje 2FA z myślą o kontach pracowników szkoły w LIBRUS Synergia. Ze względu na liczbę i wrażliwość danych osobowych w systemie firma zaleca, by skonfigurowali je wszyscy pracownicy. Każdy może je włączyć sam, a dyrektor lub administrator może je wymusić dla wybranych grup użytkowników.

Po wprowadzeniu obowiązku przy logowaniu pojawia się komunikat, że szkoła wymaga 2FA, i dwie opcje: Konfiguruj lub Loguj bez konfiguracji. Konfigurację można odłożyć najwyżej o 14 dni (pozostały czas widać na ekranie logowania). Termin wynika z ustawień szkoły.

Oficjalna instrukcja 2FA w Synergii dotyczy kont pracowników szkoły; dla rodziców i uczniów (Konto LIBRUS, aplikacja Librus) nie opisuje ona drugiego składnika. Ich konta chroni więc przede wszystkim hasło: warto je mieć długie i unikalne, wpisywać adres logowania ręcznie, sprawdzać, czy połączenie jest szyfrowane (https), nie instalować na prośbę nieznanej strony żadnego oprogramowania i wylogowywać się na wspólnych komputerach.

W pomocy o hasłach Librus opisuje też zasady, które mają objąć wszystkich użytkowników Synergii: co najmniej 14 znaków przy ustawianiu lub zmianie hasła i automatyczne sprawdzanie, czy hasło nie występuje na publicznych listach z wycieków. Swoje dane sprawdzisz według poradnika jak sprawdzić, czy moje dane wyciekły.

Jak włączyć uwierzytelnianie dwuskładnikowe w Librus Synergia

1. Zaloguj się do LIBRUS Synergia w przeglądarce.
2. Z górnego menu wybierz Ustawienia → Konfiguracja, a w zakładce Parametry konta kliknij Konfiguruj.
3. W nowej karcie zaloguj się ponownie. Przed wpisaniem hasła sprawdź, czy strona należy do domeny librus.pl.
4. W panelu Uwierzytelnianie dwuskładnikowe (logowanie dwuetapowe) kliknij Edytuj przy metodzie Aplikacja Mobilna lub Klucze sprzętowe/Passkey i postępuj według wskazówek na ekranie.
5. Po powiązaniu metody zapisz lub wydrukuj 10 kodów z sekcji Kody jednorazowe, zaznacz pole potwierdzenia i kliknij Zakończ.

Metod można dodać dowolnie wiele. Druga metoda, np. passkey na komputerze obok aplikacji w telefonie, pozwala zalogować się nawet wtedy, gdy jedno z urządzeń zginie lub się zepsuje.

Konfiguracja w aplikacji Librus Nauczyciel

Po kliknięciu Edytuj przy aplikacji mobilnej Synergia wyświetli indywidualny kod QR. Zainstaluj bezpłatną aplikację Librus Nauczyciel z Google Play lub App Store i zeskanuj kod na jeden z dwóch sposobów:

• bez logowania – przyciskiem Uwierzytelnianie dwuskładnikowe na ekranie startowym aplikacji;
• po zalogowaniu Kontem LIBRUS – przez menu w lewym górnym rogu i opcję Uwierzytelnianie dwuskładnikowe.

Rejestrację telefonu zatwierdzasz w aplikacji przyciskiem Potwierdź dodanie. Konto LIBRUS nie jest do tego wymagane. Uwaga na nazwy: do 2FA służy aplikacja Librus Nauczyciel, a aplikacja Librus jest przeznaczona dla rodziców i uczniów. Jeśli masz kilka kont pracownika, np. w dwóch szkołach, możesz włączyć 2FA na każdym z nich i we wszystkich użyć tego samego telefonu.

Klucz sprzętowy lub passkey zamiast aplikacji

Jeśli nie chcesz instalować aplikacji na prywatnym telefonie, wybierz Klucze sprzętowe/Passkey. Wpisz nazwę klucza, kliknij Dodaj i wskaż, gdzie ma zostać zapisany:

• na tym komputerze z Windows lub macOS – gdy masz skonfigurowany PIN albo biometrię, np. Windows Hello lub Touch ID;
• na kluczu zabezpieczeń – fizycznym kluczu zgodnym z FIDO2;
• na iPhonie, iPadzie lub urządzeniu z Androidem – jako klucz dostępu w telefonie lub tablecie.

Dodane klucze widać w tabeli z datą dodania i ostatniego użycia, a zbędny usuniesz ikoną kosza w kolumnie Akcje. Jak działają passkeye, wyjaśniamy w poradniku o kluczach dostępu.

Jak wygląda logowanie z włączonym 2FA

Login i hasło wpisujesz jak dotąd. Przy metodzie z aplikacją Synergia pokaże kod złożony z litery i cyfry (np. 2-A): otwórz Librus Nauczyciel, przejdź do widoku Uwierzytelnianie dwuskładnikowe i wybierz ten sam symbol, a logowanie zakończy się automatycznie. Przy passkeyu pojawi się okno systemowe, np. Windows Hello lub Touch ID, albo kod QR do zeskanowania telefonem, na którym zapisano klucz; tożsamość potwierdzasz wtedy PIN-em lub biometrią, np. Face ID. Przy kilku skonfigurowanych metodach system pozwoli wybrać jedną. Według pomocy Librusa tak samo przebiega logowanie do e-Sekretariatu i e-Świadectw.

Przeglądarka zaufana

Przed potwierdzeniem logowania możesz zaznaczyć Dodaj przeglądarkę do zaufanych i nadać jej nazwę. Wtedy kolejne logowania w tej przeglądarce i na tym urządzeniu wymagają tylko loginu i hasła. Domyślnie logowanie jest jednorazowe, a status zaufanej przeglądarki znika po wyczyszczeniu plików cookies; ta sama przeglądarka na innym komputerze znów poprosi o drugi składnik. Librus odradza tę opcję na urządzeniach, do których mają dostęp inne osoby. Zaufanymi przeglądarkami zarządzasz w tym samym panelu co metodami 2FA.

Kody jednorazowe

Bez telefonu pod ręką wybierz na ekranie logowania opcję zaloguj się za pomocą jednorazowego kodu dostępu i wpisz jeden z niewykorzystanych kodów. Każdy działa tylko raz, a Librus zaleca sięgać po nie wyłącznie awaryjnie. Przechowuj je w bezpiecznym miejscu poza telefonem.

Zmiana telefonu w aplikacji Librus Nauczyciel

Pomoc Librusa nie opisuje osobnej funkcji zmiany telefonu. Według pomocy Librusa metodę aplikacji mobilnej wyłącza się przyciskiem Wyłącz, a 2FA można w każdej chwili skonfigurować ponownie, powtarzając kroki konfiguracji. Najprościej zrobić to, zanim wyczyścisz lub oddasz stary telefon:

1. Zainstaluj Librus Nauczyciel na nowym telefonie.
2. Zaloguj się do Synergii w przeglądarce i potwierdź logowanie starym telefonem.
3. Otwórz panel 2FA (Ustawienia → Konfiguracja → Konfiguruj) i zaloguj się ponownie.
4. Przy metodzie Aplikacja Mobilna kliknij Edytuj, potem Wyłącz, zatwierdź Wyłącz zabezpieczenie i zaloguj się ponownie (opcja Przechodzę do logowania).
5. W panelu znów kliknij Edytuj przy aplikacji mobilnej, zeskanuj nowy kod QR nowym telefonem i wybierz Potwierdź dodanie.
6. Zapisz kody jednorazowe, jeśli system je wyświetli, i powtórz kroki na każdym koncie pracownika z włączonym 2FA.

Telefon zgubiony, skradziony lub zepsuty

Gdy starego telefonu już nie masz, zaloguj się kodem jednorazowym, innym skonfigurowanym kluczem albo w przeglądarce dodanej wcześniej do zaufanych. Potem wykonaj kroki 3–6 z listy powyżej, by usunąć stare powiązanie i dodać nowy telefon.

Jeśli nie masz ani kodów, ani innej metody, zgłoś się do dyrektora lub administratora Synergii w szkole. W ustawieniach indywidualnych mogą wyłączyć 2FA na Twoim koncie, a wtedy skonfigurujesz je od nowa. Zmiana hasła ani wygenerowanie nowego nie wyłącza drugiego składnika, więc samo przypomnienie hasła nie odblokuje konta. Po kradzieży telefonu nie zwlekaj z odłączeniem starego urządzenia i zmień hasło do Synergii.

Instrukcja dla dyrektora i administratora

Ustawienia dla całej szkoły znajdują się w widoku Ustawienia → Konfiguracja → Inne opcje → Uwierzytelnianie dwuskładnikowe. Domyślnie otwierają się ustawienia grupowe: pole w kolumnie wymuszaj na grupie nakłada obowiązek konfiguracji na istniejące i nowe konta z danej grupy. W ustawieniach indywidualnych widać pracowników z loginami, status wymogu i status konfiguracji z datą, a przy każdej osobie przyciski do włączania i wyłączania.

Librus radzi zacząć od grup, a wyjątki dla pojedynczych osób wprowadzać później, bo zmiany grupowe przenoszą się na ustawienia indywidualne, ale nie odwrotnie. Firma zaleca też wymuszenie 2FA dla wszystkich grup użytkowników w szkole. Tam też odblokowuje się konto osoby, która straciła telefon i nie ma kodów.

Gdzie szukać pomocy

Przy zablokowanym dostępie zwróć się najpierw do szkolnego administratora Synergii, bo to on może wyłączyć 2FA na Twoim koncie. Pomoc techniczna Librusa jest dostępna pod adresem pomoc@librus.pl (w godz. 8:00–16:00), a w sprawach aplikacji mobilnych pod pomoc.mobilne@librus.pl; pozostałe kontakty są na stronie kontaktowej Librusa. Jeśli strona logowania wygląda podejrzanie albo nie należy do domeny librus.pl, nie wpisuj hasła i zgłoś ją – jak to zrobić, piszemy w poradniku o numerze 8080 i CERT Polska. Więcej tekstów o bezpieczeństwie kont znajdziesz w działach Technologie i Web.

Najczęściej zadawane pytania

Czy uwierzytelnianie dwuskładnikowe w Librusie jest obowiązkowe?

Librus zaleca je wszystkim pracownikom szkoły, ale o obowiązku decyduje szkoła: dyrektor lub administrator może wymusić 2FA dla wybranych grup. Konfigurację można wtedy odłożyć najwyżej o 14 dni, zgodnie z ustawieniami szkoły.

Czy rodzic musi włączyć uwierzytelnianie dwuskładnikowe w Librusie?

Według oficjalnej instrukcji Librusa 2FA w Synergii opisano z myślą o kontach pracowników szkoły, a rodzice i uczniowie nie są w niej wymieniani. Rodzic powinien chronić Konto LIBRUS i konto w Synergii długim, unikalnym hasłem.

Jak zmienić telefon do uwierzytelniania dwuskładnikowego w Librusie?

W panelu 2FA (Ustawienia → Konfiguracja → Konfiguruj) wyłącz metodę Aplikacja Mobilna, a potem skonfiguruj ją ponownie, skanując nowy kod QR w aplikacji Librus Nauczyciel na nowym telefonie. Bez starego telefonu zaloguj się kodem jednorazowym albo poproś szkolnego administratora o wyłączenie 2FA.

Czy zmiana hasła wyłącza uwierzytelnianie dwuskładnikowe w Synergii?

Nie. Drugi składnik wyłączysz sam w panelu zarządzania 2FA albo zrobi to administrator szkoły w ustawieniach indywidualnych.

Czy do uwierzytelniania dwuskładnikowego w Librusie potrzebny jest smartfon?

Nie. Zamiast aplikacji Librus Nauczyciel można użyć fizycznego klucza FIDO2 albo passkeya zapisanego w komputerze z Windows Hello lub Touch ID, a awaryjnie kodów jednorazowych.